Gruźlica, tuberkuloza
lac. Tuberculosis, TB, tubercule bacillus
ang. TB, tuberculosis



Gruźlica jest to poważna choroba zakaźna, która przede wszystkim obejmuje płuca. Bakterie wywołujące gruźlicę mogą być przekazywane z człowieka na człowieka poprzez kropelki uwalniane podczas kaszlu czy kataru osoby chorej, do otoczenia.  U wielu osób, które zaraziły się prątkiem gruźlicy, nie pojawiają się żadne objawy chorobowe. Mimo tego, iż postęp w leczeniu gruźlicy w ciągu ostatnich lat poszedł znacznie do przodu, nadal choroba uznawana jest za jedną z najczęściej występujących oraz za częstą przyczynę zgonów. Leczenie gruźlicy polega na przyjmowaniu kombinacji różnych leków przez kilka miesięcy lub dłużej. Całkowite wyleczenie jest możliwe, jeśli odbędzie się pełny proces kuracji. Pomimo, iż ciało człowieka może być siedliskiem bakterii, które są odpowiedzialne za rozwój gruźlicy, czasami układ odpornościowy zapobiega pojawianiu się jakichkolwiek widocznych objawów. Z tego względu lekarze dokonali podziału gruźlicy, na:
• Gruźlicę utajoną. Podczas tego rodzaju choroby, bakterie są obecne w organizmie jednak nie są aktywne, przez co nie wywołują żadnych objawów, ani powikłań. Gruźlica utajona nie jest zaraźliwa.
• Gruźlica aktywna. W tym typie gruźlicy, bakterie są jak najbardziej aktywne i wywołują widoczne objawy. Gruźlica aktywna jest chorobą zakaźną.

Objawy gruźlicy aktywnej to:
• Nagła, niewyjaśniona utrata masy ciała,
• Zmęczenie,
• Gorączka,
• Nocne pocenie się,
• Dreszcze,
• Utrata apetytu.

Gruźlica najczęściej atakuje płuca. Objawy gruźlicy płucnej to:
• Kaszel, który trwa przez ponad trzy tygodnie,
• Krwioplucie,
• Ból w klatce piersiowej, ból podczas oddychania.
 





Gruźlica może również wpływać na inne części ciała, w tym nerki, kręgosłup lub mózg. Jeśli choroba obejmuje inne narządy, to objawy, jakie wywołuje, pojawiają się właśnie w nich. Przykładowo, gruźlica kręgosłupa wywołuje ból pleców, a gruźlica nerek, może objawić się występowaniem krwi w moczu.

Kiedy należy udać się do lekarza?
Z lekarzem należy się skontaktować, kiedy pojawia się gorączka, nagła utrata masy ciała, nocne pocenie się i uporczywy kaszel. Tego typu objawy są podobne dla różnych chorób, nie są charakterystyczne wyłącznie dla gruźlicy, dlatego też ważna jest wizyta u lekarza, po to, aby poznać dokładną przyczynę pogorszenia stanu zdrowia. Diagnozę gruźlicy może przeprowadzić lekarz, który specjalizuje się w chorobach układu oddechowego (pulmonolog) ewentualnie specjalista od chorób zakaźnych.

Gruźlica spowodowana jest przez bakterie o nazwie prątki gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis). Do zarażenia zwykle dochodzi poprzez bliski kontakt z chorą osobą, która kaszle, kicha, mówi, pluje, itp., gdyż wydziela podczas tych czynności niewielkie kropelki, w których znajdują się bakterie. Prątek gruźlicy raczej nie może być przekazany z matki na dziecko podczas ciąży. Mimo, iż gruźlica jest chorobą zakaźną, zarazić się nią wcale nie jest tak łatwo. Bakterie prątka gruźlicy mogą przejść z człowieka na człowieka tylko podczas bliskiego kontaktu z chorym, który z nami mieszka lub pracuje. Zakażenie od osób obcych, z którymi kontakt był niewielki, nie jest możliwe.

Jeśli dojdzie do zarażenia bakteriami gruźlicy, organizm człowieka może reagować na różne sposoby. Można wymienić:

  • Sytuację, w której nie dojdzie do rozwoju choroby. Czasami, w momencie, gdy bakterie prątka gruźlicy przedostaną się do organizmu, układ odpornościowy od razu je atakuje i zabija, przez co rozwój gruźlicy jest niemożliwy.
  • Sytuację, w której zakażenie gruźlicą nie wywołuje żadnych objawów (gruźlica utajona). Gdy bakterie prątka gruźlicy dostaną się do organizmu człowieka, osiedlają się w płucach i zaczynają się rozmnażać. Po upływie kilku tygodniu układ odpornościowy może spowodować proces podobny do tworzenia się strupów podczas gojenia, mianowicie bakterie, zlepiane są w jedną całość i przymocowywane do ściany płuc, gdzie mogą występować przez lata nie wywołując żadnych objawów. Podczas tego typu gruźlicy nie może dojść do zarażenia innych osób.
  • Sytuację, w której pojawia się aktywna gruźlica. Tego typu przypadki występują, w momencie, gdy układ odpornościowy organizmu nie chroni go odpowiednio przed napływającymi do niego antygenami. Prątki gruźlicy wykorzystują ten fakt do podróży w komórkach odpornościowych i przedostają się do dróg oddechowych, a konkretnie do płuc. Kiedy już bakterie ulokują się w płucach zaczynają formować duże przestrzenie w płucach, przez które przepływać może większa ilość powietrza, dzięki czemu mogą one przeżyć. Następnie bakterie zaczynają rozprzestrzeniać się do innych narządów.
    W przypadku gruźlicy aktywnej, często pojawiają się nudności. Jest to zakaźny typ choroby i nieleczony, może doprowadzić do śmierci. Inne objawy, jakie może wywoływać aktywna gruźlica to ból w klatce piersiowej i kaszel z krwawą plwociną.
  • Sytuację, w której bakterie prątka gruźlicy były nieaktywne przez długi czas i nagle zaczęły się rozwijać. Po kilkuletniej ukrytej gruźlicy, nieaktywne bakterie mogą odżyć i rozpocząć swoje działanie wyniszczające ludzki organizm. Można powiedzieć, że dochodzi do tzw. reaktywacji gruźlicy. Nie są znane konkretne przyczyny, z jakich ten stan ma miejsce, jednak przypuszcza się, że odpowiedzialny jest za to układ odpornościowy, który uległ osłabieniu. Odporność organizmu może zostać osłabiona przez kilka czynników, np. starzenie się, stosowanie narkotyków, nadużywanie alkoholu, niedożywienie, chemioterapię, przewlekłe stosowanie antybiotyków (kortykosteroidy lub inhibitory TNF) oraz HIV / AIDS.
    Ten rodzaj reakcji organizmu na bakterie gruźlicy jest bardzo rzadki. Największe ryzyko występuje w okresie około dwóch lat od zakażenia i głównie pojawia się u osób z wirusem HIV.
     

HIV i gruźlica
Od pewnego momentu zaobserwowano znaczny wzrost zachorowań na gruźlicę, co ma związek z rozprzestrzenianiem się wirusa HIV. Połączenie wirusa HIV i prątka gruźlicy bardzo często kończy się śmiercią. Zakażenie, jakie wywołuje HIV powoduje, iż działanie układu odpornościowego organizmu jest tłumione, co utrudnia ochronę organizmu przed bakteriami gruźlicy. W efekcie prowadzi to do tego, że osoby z HIV są bardziej narażone na rozwój gruźlicy, bardzo często nawet tej ukrytej, niż osoby zdrowe.

Gruźlica odporna na leki
Inną przyczyną faktu, iż gruźlica jest poważną chorobą jest to, że coraz częściej prątek gruźlicy odporny jest na leki podawane podczas leczenia. W przypadku, gdy bakterie zdobędą zdolność do obrony przed antybiotykiem, przekazują ją swojemu potomstwu, przez co dochodzi do rozwoju całkiem odpornych bakterii, które nawet podczas stosowania kuracji antybiotykowej, nie giną. Najczęściej bakterie uodparniają się na jeden konkretny lek.

Gruźlica staje się odporna na leki ze względu na to, że nie są one skuteczne, podawane są w niewystarczających dawkach lub ich stosowanie zostało przerwane.

Istnieją dwa rodzaje odpornej gruźlicy:
1. Gruźlica odporna na różne leki. Najczęściej, ten rodzaj gruźlicy nie może być wyeliminowany przez dwa antybiotyki- izoniazyd i ryfampicynę. Gruźlica odporna na te leki może być skutecznie leczona, jednak jest to o wiele dłuższy i kosztowniejszy proces, który na dodatek może doprowadzić do niepożądanych skutków ubocznych.
2. Nadmiernie lekoodporna gruźlica. W tym typie gruźlicy, prócz wyżej opisanych antybiotyków, zwykle zawodzą również inne stosowane leki. Jest to bardzo rzadki rodzaj gruźlicy, którego leczenie jest bardzo żmudne i ostatecznie może nie przynieść skutków. Odnotowano nawet przypadki, w których żadne środki nie pomogły wyleczyć gruźlicy.
 



Prosimy oceń
stronę/treści:
  
4/5, ocen: 4
Gruźlica, tuberkuloza
Ocena: 80 % na 100%
Liczba opinii: 4

Autor tekstu: mgr Karolina W., Warszawa, 2010 - 2019.
Kopiowanie i rozpowszechnianie tekstu jest zabronione.


Jeśli spodobał Ci się powyższy tekst, daj nam

Chcesz wiedzieć więcej na ten temat? Skorzystaj z wyszukiwarki i przeszukaj serwis:


Zobacz również:

AIDS, HIV, zespół nabytego niedoboru odporności, wirus
Choroba Addisona, pierwotna niedoczynność kory nadnerczy, cisawica
Choroba Glińskiego - Simmondsa, charłactwo przysadkowe, martwica przysadki
Gruźlica, tuberkuloza
Hipogonadyzm męski, pierwotny, wtórny, wrodzony
Leukopenia, leukocytopenia
Odma opłucnowa, odma opłucnej
Rumień guzowaty
Skrobiawica, amyloidoza
Zapalenie tęczówki



Tagi:


 
Polityka prywatności, cookies
Warunki korzystania z serwisu
Wyłączenie odpowiedzialności

Reklama


 

Reklama

STRONA GŁÓWNA

menu

Wyniki oraz opisy badań:

badania

choroby

objawy

terminy

placówki

szukaj